Trong dòng chảy của nhạc Cách mạng Việt Nam, có những giọng ca đã trở thành biểu tượng, gắn liền với ký ức của nhiều thế hệ và NSND Thu Hiền chính là một trong số đó.
Ở tuổi 74, bà đạt được sự viên mãn về cả sự nghiệp lẫn đời sống cá nhân, gia đình, khiến ai cũng ngưỡng mộ.
Tiếng hát đi cùng lịch sử đất nước
NSND Thu Hiền tên thật là Nguyễn Thị Thanh Hiền, sinh năm 1952 tại Thái Bình, trong một gia đình giàu truyền thống nghệ thuật. Cha bà là NSƯT Nguyễn Hoài Ân, nổi tiếng với biệt danh Tám Kèn của Đoàn Dân ca liên khu V (tiền thân của Đoàn Ca kịch Bài chòi Bình Định), mẹ bà là diễn viên chèo tuồng Thanh Hảo, con gái một ông bầu hát nổi tiếng.

NSND Thu Hiền thời trẻ
Từ nhỏ, Thu Hiền đã được sống trong những làn điệu dân ca cổ truyền, đặc biệt là dân ca miền Trung (do cha là nghệ nhân hát bài chòi). Nhờ đó, bà sớm hình thành năng khiếu và đam mê ca hát. Mới 10 tuổi, Thu Hiền đã bắt đầu bước chân khỏi gia đình để đi hát và theo đoàn Văn công Giải phóng vào chiến trường.
Nhận thức được vai trò, sứ mệnh của một nghệ sĩ trong giai đoạn chiến tranh đổ lửa, từ năm 1967 đến 1968, Thu Hiền cùng đoàn quân khu Tây Bắc vào biểu diễn phục vụ động viên tinh thần chiến đấu của quân và dân tuyến lửa miền Trung, cụ thể là công tác tại quân khu 4, nơi khói lửa ác liệt nhất. Tại đây, nữ nghệ sĩ miệt mài dùng tiếng hát át tiếng bom, không quản ngại gian khổ, hiểm nguy, đi hát ngày đêm giữa làn bom đạn.
Cũng nhờ thời gian này, Thu Hiền ngày càng gắn bó với mảnh đất miền Trung, thấu hiểu tình cảm, cốt cách người dân nơi đây. Đó là lý do vì sao Thu Hiền hát dân ca theo giọng miền Trung rất hay, ngọt ngào và thấm đậm cảm xúc, dù bà là người Bắc. Tiếp đó, Thu Hiền cùng đoàn văn công vượt tuyến vào miền Nam.
Về giọng hát, NSND Thu Hiền không lạm dụng kỹ thuật trưng trổ. Bà xử lý các nốt rung, nốt tẩy một cách tự nhiên như hơi thở, khiến người nghe có cảm giác bà không phải đang diễn mà đang kể chuyện, đang tâm tình.

Hiếm có ca sĩ nào có thể hát tốt cả dân ca quan họ Bắc Ninh, hò ví giặm Nghệ Tĩnh đến dân ca Nam Bộ một cách thuyết phục như bà. Nhờ các cống hiến với âm nhạc, bà được phong danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân vào năm 1993. Dù sau này có nhiều thế hệ ca sĩ trẻ theo đuổi dòng nhạc dân gian, nhưng cái chất Thu Hiền vẫn là một chuẩn mực khó lòng sao chép.
Cuộc sống viên mãn ở tuổi 74, tìm thấy bình yên dù ít đi chùa
NSND Thu Hiền ở tuổi 74 chọn cho mình một cuộc sống giản dị, kín tiếng nhưng đầy ắp niềm vui.
Bà có một cuộc hôn nhân hạnh phúc và bền chặt với Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Vũ Ngọc Đỉnh. Sau hàng thập kỷ cùng nhau đi qua những thăng trầm của lịch sử và sự nghiệp, cả hai hiện đang tận hưởng những ngày tháng an yên tại TP. Hồ Chí Minh. Với bà, sự thấu hiểu của người bạn đời chính là chìa khóa để bà có thể vừa làm tròn vai trò người nghệ sĩ, vừa giữ lửa cho tổ ấm.

NSND Thu Hiền bên chồng
Dù đã bước vào tuổi"thất thập cổ lai hy, NSND Thu Hiền vẫn giữ được sức khỏe và giọng hát. Bà ít đi hát nhưng vẫn được mời góp mặt trong các đêm nhạc lớn.
Cuộc sống thường ngày của bà xoay quanh việc chăm sóc sức khỏe, gặp gỡ bạn bè và niềm vui từ con cháu. Bà duy trì thói quen tập luyện, ăn uống điều độ để giữ giọng và giữ sức.
Sự viên mãn của bà không đến từ sự giàu sang phú quý mà đến từ sự an nhiên trong tâm hồn. Bà hài lòng với những gì mình đã đi qua, không nuối tiếc và luôn nhìn cuộc đời bằng ánh mắt bao dung, nhẹ nhàng.
NSND Thu Hiền có hai người con, con gái đầu đã hơn 50 tuổi, từng học Nhạc viện nhưng lại không theo nghề hát mà làm hàng không bên quân đội rồi sang Ấn Độ đi tu theo dòng Mật tông. Con gái thứ hai của bà làm tiếp viên trưởng rồi chuyển sang giảng dạy ở Vietnam Airline, chồng làm phi công.

Dù con gái đi tu nhưng NSND Thu Hiền thừa nhận, bà ít đi chùa, chỉ tâm niệm rằng không bao giờ nói dối, làm cái gì cũng thật. Bà nói: "Tôi tu là tu trong lòng, làm từ thiện cũng theo khả năng chứ không thích lên báo. Tôi ngại bình luận lắm, cứ làm lẳng lặng. Tôi không thích rùm beng".
Ở tuổi 74, cuộc sống của NSND Thu Hiền được xem là mơ ước của nhiều người, bình yên, khỏe mạnh và hạnh phúc.
Tùng Ninh