Ở tuổi 50, mẹ tôi gửi tiết kiệm nhưng chưa bao giờ chọn ngân hàng lãi cao nhất: 4 nguyên tắc khiến nhiều người đồng tình

Với mẹ, vài phần mười phần trăm chênh lệch không quan trọng bằng việc tiền có được chia hợp lý hay không, khi cần có rút được linh hoạt hay không và bản thân có cảm thấy yên tâm khi gửi hay không.

Trước đây, tôi từng cho rằng cách gửi tiền của mẹ hơi "bảo thủ". Cùng một số tiền, cùng một kỳ hạn, nếu nơi khác trả lãi cao hơn thì tại sao không chuyển? Nhưng sau vài lần ngồi tính kỹ, tôi mới hiểu bà không hề bỏ qua lãi suất. Chỉ là bà không đặt lãi suất lên vị trí số một.

"Gửi tiết kiệm không phải cuộc thi xem ai tìm được con số cao nhất. Quan trọng là tiền đó có phục vụ đúng kế hoạch của mình hay không", mẹ nói.

Ở tuổi 50, sau nhiều năm gửi tiền, bà giữ 4 nguyên tắc khá đơn giản.

1. Không đổi ngân hàng chỉ vì chênh vài phần mười phần trăm lãi suất

Mỗi lần thấy tôi so sánh mức lãi của nhiều ngân hàng, mẹ thường hỏi ngược lại: "Chênh đó tính ra được bao nhiêu tiền?".

Đây là câu hỏi rất đáng để tính.

Giả sử một người có 200 triệu đồng và đang cân nhắc hai nơi gửi với mức lãi chênh nhau 0,3 điểm phần trăm/năm. Nếu giữ đủ 12 tháng, phần chênh lệch tiền lãi chỉ khoảng 600.000 đồng.

Các con số trên chỉ là ví dụ minh họa, chưa tính những khác biệt về cách trả lãi, điều kiện sản phẩm hay trường hợp tất toán trước hạn.

Với khoản tiền lớn, chênh lệch lãi suất tất nhiên có thể tạo ra số tiền đáng kể. Nhưng mẹ tôi cho rằng không nên chỉ nhìn vào con số phần trăm rồi lập tức chuyển tiền.

Bà thường ưu tiên những ngân hàng mình đã sử dụng lâu năm, ứng dụng dễ thao tác, thông tin rõ ràng, giao dịch thuận tiện và đặc biệt là bản thân hiểu sản phẩm mình đang gửi.

Mỗi khi sổ đáo hạn, mẹ vẫn kiểm tra mặt bằng lãi suất mới. Nếu chênh lệch đủ lớn, bà sẵn sàng cân nhắc. Nhưng nếu chỉ cao hơn một chút, bà không thay đổi chỉ để "đuổi theo lãi".

2. Không bao giờ dồn toàn bộ tiền vào một sổ

Đây là nguyên tắc mẹ tôi thay đổi sau một lần gia đình phát sinh khoản chi lớn đúng lúc sổ tiết kiệm chưa đến hạn.

Khi đó, nếu cần rút tiền, bà có nguy cơ phải tất toán cả khoản gửi lớn, trong khi số tiền thực sự cần dùng chỉ chiếm một phần.

Sau lần ấy, mẹ bắt đầu chia tiền thành nhiều sổ nhỏ.

Ví dụ, thay vì gửi 500 triệu đồng vào một sổ duy nhất, bà có thể chia thành 5 khoản, mỗi khoản 100 triệu đồng.

Tùy từng sản phẩm tiết kiệm, điều kiện tất toán và rút trước hạn có thể khác nhau, vì vậy người gửi vẫn cần kiểm tra kỹ quy định của ngân hàng.

Nhưng về nguyên tắc quản lý tiền, mẹ tôi cho rằng chia nhỏ giúp chủ động hơn rất nhiều.

"Lãi suất cao hơn một chút mà đến lúc cần tiền phải động vào cả khoản lớn thì chưa chắc đã lời", bà nói.

Ở tuổi 50, mẹ càng chú ý đến điều này bởi khả năng phát sinh những khoản chi đột xuất cho sức khỏe, gia đình, sửa chữa nhà cửa hoặc hỗ trợ con cái luôn tồn tại.

3. Chia tiền theo thời điểm cần dùng, không chỉ theo nơi trả lãi cao

Mẹ tôi không chỉ chia tiền thành nhiều sổ mà còn chia theo thời gian.

Một phần có thể gửi kỳ hạn ngắn để giữ tính linh hoạt, phần chưa có kế hoạch sử dụng trong thời gian dài hơn mới chọn kỳ hạn dài.

Ví dụ, với 600 triệu đồng tiền nhàn rỗi, bà có thể phân bổ theo kiểu sau:

Cách chia này không phải công thức bắt buộc cho mọi gia đình. Người có quỹ dự phòng lớn, thu nhập ổn định và ít nhu cầu dùng tiền có thể chọn cơ cấu khác.

Nhưng nguyên tắc mẹ tôi luôn giữ là: tiền cần trong tương lai gần không nên bị khóa quá lâu chỉ để đổi lấy mức lãi cao hơn.

Điều này giúp bà tránh một tình huống khá phổ biến: lúc gửi thì cố chọn kỳ hạn dài vì thấy lãi hấp dẫn, nhưng vài tháng sau lại phải rút trước hạn.

4. Không gửi toàn bộ tiền ở một nơi chỉ vì đang có ưu đãi tốt

Khi khoản tiết kiệm còn nhỏ, mẹ tôi từng gửi chủ yếu tại một ngân hàng để tiện quản lý. Nhưng khi tiền tích lũy tăng dần, bà bắt đầu chia sang hơn một nơi.

Mục tiêu không phải để săn lãi suất từng ngày mà là để phân bổ tiền hợp lý hơn.

Bà cũng không quá bị hấp dẫn bởi những chương trình quà tặng, cộng lãi hoặc ưu đãi ngắn hạn. Trước khi quyết định, mẹ thường quy đổi mọi thứ ra giá trị thực tế.

Một món quà vài trăm nghìn đồng có thể nghe hấp dẫn, nhưng nếu kỳ hạn không phù hợp, điều kiện rút tiền bất tiện hoặc người gửi phải thay đổi toàn bộ kế hoạch tài chính thì chưa chắc đáng.

Ở tuổi 50, mẹ tôi càng thích mọi thứ đơn giản. Bà không muốn có quá nhiều tài khoản, quá nhiều ứng dụng và quá nhiều điều kiện phải nhớ.

"Tiền gửi để mình yên tâm hơn, chứ không phải để mỗi ngày lại phải nghĩ xem có nơi nào hơn thêm 0,1% hay không", bà nói.

Một bảng tính đơn giản cho thấy vì sao lãi suất chưa phải tất cả

Giả sử một người có 500 triệu đồng và có hai phương án:

Nếu chắc chắn không cần dùng tiền trong 12 tháng và các điều kiện khác tương đương, phương án lãi suất cao hơn rõ ràng có lợi thế.

Nhưng nếu khả năng phải sử dụng một phần tiền giữa kỳ là khá cao, cách chia khoản gửi đôi khi lại quan trọng không kém mức lãi suất.

Đó cũng là điều mẹ tôi rút ra sau nhiều năm gửi tiết kiệm: không tồn tại một mức lãi suất "tốt nhất" cho tất cả mọi người. Chỉ có phương án phù hợp nhất với kế hoạch tiền bạc của từng gia đình.

Sau tuổi 50, giữ sự chủ động đôi khi quan trọng hơn kiếm thêm một chút lãi

Trước đây, mẹ tôi từng coi tiết kiệm đơn giản là chuyện có tiền thì gửi và chọn nơi trả lãi tốt. Nhưng càng lớn tuổi, cách nhìn của bà càng thay đổi.

Bà quan tâm nhiều hơn đến việc một khoản tiền sẽ dùng vào đâu, trong bao lâu chưa cần đến, nếu có việc đột xuất thì lấy tiền từ khoản nào và sau khi rút vẫn còn bao nhiêu tiền tiếp tục sinh lãi.

Lãi suất vẫn rất quan trọng, nhưng nó chỉ là một phần của bài toán.

Một người có 100 triệu đồng nhàn rỗi hoàn toàn có cách gửi khác người có 1 tỷ đồng. Người đang chuẩn bị mua nhà trong 6 tháng cũng không thể gửi giống người chưa có kế hoạch dùng tiền trong vài năm.

Vì thế, thay vì hỏi "ngân hàng nào đang có lãi suất cao nhất?", mẹ tôi thường tự hỏi 3 câu: Khi nào mình cần khoản tiền này? Nếu cần rút một phần thì có bị động không? Và mức chênh lệch lãi thực tế có đủ lớn để thay đổi lựa chọn hay không?

Sau nhiều năm, bà vẫn duy trì cách gửi khá chậm rãi ấy. Không săn lãi từng ngày, không gom toàn bộ tiền vào một sổ và cũng không chọn sản phẩm chỉ vì nhìn thấy con số hấp dẫn hơn.

Có lẽ đó là lý do kinh nghiệm của mẹ tôi khiến nhiều người gửi tiết kiệm lâu năm dễ đồng tình: Khi khoản tích lũy ngày càng lớn, mục tiêu không chỉ là kiếm thêm bao nhiêu tiền lãi, mà còn là giữ cho mình quyền chủ động với chính số tiền đã vất vả tích cóp.

Phương Trần