Trong hôn nhân, có những cuộc cãi vã bắt đầu từ một khoản tiền rất nhỏ. Không phải vì gia đình thiếu tiền, mà vì vợ chồng không cùng biết tiền đang ở đâu, ai đang giữ và khoản nào thực sự có thể sử dụng. Câu chuyện của vợ chồng Hoàng - Minh là một ví dụ như vậy.
Mâu thuẫn chỉ từ 5 triệu
Minh và Hoàng lấy nhau được 12 năm. Hai vợ chồng có hai con, sống trong một căn hộ chung cư và cùng đi làm. Thu nhập mỗi tháng của cả hai khoảng 50 triệu đồng.
Từ ngày cưới, Hoàng phụ trách các khoản tiết kiệm và đầu tư. Minh giữ tiền sinh hoạt, đóng học phí, mua sắm và lo các chi phí trong nhà. Mỗi tháng, Hoàng chuyển cho vợ một khoản cố định để chi tiêu. Phần còn lại, anh nói đã gửi tiết kiệm hoặc đầu tư.
Ảnh minh họa
Cách quản lý ấy kéo dài nhiều năm mà không xảy ra vấn đề gì. Cho đến một tối, con gái lớn mang về thông báo đóng 5 triệu đồng tiền học thêm và hoạt động ngoại khóa. Tài khoản chi tiêu của Minh lúc đó chỉ còn hơn 1 triệu đồng vì tháng trước con trai bị ốm.
"Anh chuyển cho em 5 triệu để mai đóng tiền cho con nhé", chị nói.
Hoàng đang xem điện thoại thì cau mày: "Tháng này anh vừa đưa tiền rồi mà. Em tiêu gì mà hết nhanh thế?".
Minh giải thích các khoản phát sinh, nhưng Hoàng cho rằng vợ cần biết cân đối chi tiêu. Anh nói gia đình không thiếu tiền, nhưng không muốn tháng nào cũng phải rút tiền tiết kiệm vì những khoản ngoài dự tính.
"Nhà mình có thiếu tiền đâu mà em cứ làm như sắp phá sản đến nơi?", Hoàng nói.
Minh nghe vậy thì chạnh lòng. Chị không hiểu vì sao gia đình có tiền mà mình lại phải đắn đo trước một khoản học phí chính đáng của con.
Khi vợ chồng có tài sản nhưng không có cùng một bức tranh tài chính
Hoàng mở két sắt và các tài khoản tiết kiệm cho vợ xem. Hai người có một khoản tiền gửi, một mảnh đất đứng tên chung, bảo hiểm và một số khoản đầu tư. Tổng tài sản không nhỏ.
Tuy nhiên, phần lớn tiền đang nằm trong các khoản dài hạn. Gia đình vẫn còn khoản vay mua nhà, trong khi tiền mặt có thể rút ngay không nhiều.
Minh lúc ấy mới hiểu: gia đình chị không nghèo nhưng cũng không có nghĩa là lúc nào cũng sẵn tiền để chi tiêu. Có tài sản không đồng nghĩa với có dòng tiền khỏe.
Mâu thuẫn của họ cũng là tình trạng nhiều cặp vợ chồng gặp phải. Một người quản lý tiền lớn, người kia lo các khoản nhỏ. Người giữ tiền nghĩ đối phương tiêu nhiều; người trực tiếp chi tiêu lại cảm thấy mình luôn phải xin tiền. Cả hai đều làm việc cho gia đình nhưng thiếu thông tin chung.
Một vấn đề khác là vợ chồng thường chỉ quan tâm đến tổng tài sản mà quên mất khả năng thanh khoản. Căn nhà, mảnh đất hay khoản đầu tư có thể có giá trị cao, nhưng không thể lập tức dùng để đóng học phí, trả viện phí hoặc xử lý một khoản chi bất ngờ.
Ảnh minh họa
Gỡ nút bằng cách quản lý tiền cùng nhau
Sau cuộc cãi vã, Minh và Hoàng lập một bảng tài chính chung. Tất cả thu nhập, khoản nợ, tài sản, bảo hiểm và đầu tư đều được ghi rõ.
Hai người chia tiền thành bốn nhóm:
Chi phí thiết yếu: tiền nhà, ăn uống, học hành, điện nước.
Quỹ dự phòng: tiền có thể sử dụng ngay khi có việc bất ngờ.
Tiền đầu tư: các khoản có thể chấp nhận thời gian sinh lời và rủi ro.
Tiền cá nhân: khoản riêng mỗi người được tự quyết.
Hoàng không còn chuyển cho vợ một khoản tiền cố định rồi để vợ tự xoay xở. Hai người cùng thống nhất ngân sách sinh hoạt theo tháng, đồng thời giữ quỹ dự phòng tương đương khoảng 6 tháng chi phí của gia đình.
Các khoản chi lớn, cho vay hoặc đầu tư đều phải được bàn bạc. Ngược lại, mỗi người vẫn có một khoản tiền riêng để không cảm thấy bị kiểm soát.
Minh cũng thống nhất với chồng rằng tiền tiết kiệm không nên được đưa hết vào đầu tư dài hạn. Gia đình cần một phần tài sản có tính thanh khoản cao để xử lý những tình huống bất ngờ.
Một vài nguyên tắc tài chính vợ chồng nên áp dụng:
Cả hai phải biết tổng thu nhập, tài sản và khoản nợ của gia đình.
Không dùng toàn bộ tiền nhàn rỗi cho đầu tư mà bỏ quên quỹ dự phòng.
Phân biệt rõ tiền chung, tiền riêng và khoản tiền hỗ trợ gia đình hai bên.
Thống nhất mức chi tiêu lớn cần hỏi ý kiến nhau.
Không dùng tiền bạc để đánh giá hay kiểm soát vai trò của người còn lại.
Trong hôn nhân, minh bạch tiền bạc không có nghĩa là kiểm soát từng đồng của nhau. Đó là cách để cả hai cùng biết gia đình đang có gì, đang thiếu gì và có thể đi được bao xa.
Chính Khê